1129 sonuç bulundu
Uygulanan Filtreler
  • Türk Dil Kurumu
  • Türk Dili Araştırmaları Yıllığı - Belleten
Dergiler
Yayınlayan Kurumlar
Yayın Yılı
Yazarlar
Anahtar Kelimeler
Benzerlik Yayın Tarihi - Yeniden Eskiye Yayın Tarihi - Eskiden Yeniye

Köseçobanlı Ağzından Derlemeler

Mustafa Gündüz
Türk Dili Araştırmaları Yıllığı - Belleten · 2004, Cilt 52, Sayı 1 · Sayfa: 44-62
Değişen dünya şartlarından en çok etkilenen varlıklardan biri dildir. Küreselleşme ve medya etkisiyle yerel unsurlar hızla unutulmaya başlamıştır. Bunlar içerisinde yerel diller, şiveler ve ağızlar kayda geçirilmediği takdirde kesin olarak unutulacaklardır. Ağız çalışmalarının yapılmasıyla yabancı dillerden kelime almanın yanında, dilin kendi birikimi de kullanılabilir. Bu çalışmada Türkçe'nin kırsal bir yörede halen kullanılan ağzından derlemeler yapılmıştır.

Kendi Gökkubbemiz'de Klasik Şiirin Etkisi

Abdullah Şengül
Türk Dili Araştırmaları Yıllığı - Belleten · 2004, Cilt 52, Sayı 1 · Sayfa: 107-127
Yahya Kemal Divan edebiyatı kaynağından geniş bir şekilde yararlanmıştır. Onu Eski şiirin temsilcisi olarak göstermek doğru değildir. Şiirleri gerek şekil, gerek içerik açısından incelendiğinde görülür ki; Türk ve Batı edebiyatından aldığı ilhamla orijinal eserler veren büyük bir şairdir. O, şiirimizi, yeni bir ses ve soluk getirmek suretiyle zenginleştiren bir şahsiyet olarak karşımıza çıkar.

İLMİLiKTEN VE İLMİ NEZAKETTEN YOKSUN BİR TENKİDE CEVAP

S.mahmut Kaşgarlı
Türk Dili Araştırmaları Yıllığı - Belleten · 2004, Cilt 52, Sayı 1 · Sayfa: 63-70
Türk Dili Araştırmaları Yıllığı Belleten'in 1993 yılı sayısının "Tanıtma, tahlil ve tenkitler" bölümünde sayın Dr. Rıdvan Öztürk'ün Doç. Dr. Sultan Mahmut Kaşgarlı-Modern Uygur Türkçesi Grameri başlıklı tanıtma, tahlil ve tenkit içerikli makalesi yayımlanmıştır. Dr. Rıdvan Öztürk'ün makalesi benim yazdığım Modern Uygur Türkçesi Grameri isimli kitabımı tanıtmak ve üzerinde tenkidi yorum yapmak için yazılan bir makale şeklinde görünse de art niyetli bir makaledir.

Anadolu'da Kafkasya Türkleri (II)

Hasan Eren
Türk Dili Araştırmaları Yıllığı - Belleten · 2004, Cilt 52, Sayı 1 · Sayfa: 163-249
Bu yazı özünde Anadolu'da Kafkasya Türkleri başlıklı çalışmamın yeni baskısıdır. O çalışmam TDK'nın yayımlamış olduğu Türkiye'de Halk Ağzından Söz Derleme Dergisi adlı diyalektolojik sözlüğe dayanılarak oluşturulmuştu. Çalışmam uluslararası bilim çevrelerinde büyük bir ilgi görmüştü. Bunun üzerine 1963'te İngilizce çevirisi de çıkmıştı. Daha sonra TDK Türkiye'de Halk Ağzından Derleme Sözlüğü'nü yayımladı.

Eskişehir Yöresi Ağızlarından Derleme Sözlüğü'ne Katkılar

Can Özgür
Türk Dili Araştırmaları Yıllığı - Belleten · 2004, Cilt 52, Sayı 1 · Sayfa: 92-98
Bu araştırmamızda Eskişehir'e bağlı Sivrihisar ilçesinden derlediğimiz mahalli kelimeler bir araya getirilmiştir. Yöreden derlenen kelimeler DS'de bulunmayanlar DS'de bulunanlar başlıkları altında DS ile karşılaştırılmalı olarak ele alınıp işlenmiştir.

Türkçede Para ve Para Birimi

Hatice Şirin User
Türk Dili Araştırmaları Yıllığı - Belleten · 2004, Cilt 52, Sayı 1 · Sayfa: 128-151
Türk kültüründe para ve para birimleri karşılığında kullanılan sözler, birçok eski kültür dilinde olduğu gibi şu temel aşamalardan geçerek günümüze ulaşmıştır: 1. Değiş tokuş metodunda kullanılan malların adı. 2. Bu mallara tekabül eden denklik, ağırlık veya uzunluk ölçüleri veya malın saf, katışıksız halde olması. 3. Bu malların kesilmesi, ayrılması, tartılması sonucunda elde edilen birimler.

Milli Vezin Meselesi ve Köprülüzade Mehmed Fuad

Hasan Kolcu
Türk Dili Araştırmaları Yıllığı - Belleten · 2003, Cilt 51, Sayı 2 · Sayfa: 118-127
Meşrutiyet Devri Türk edebiyatında dil gibi vezin de edebiyatımızın temel meselelerindendir. Genç Kalemlerin başlattığı Yeni Lisan akımına paralel, Say ü Tebebbu da bir Yeni Vezin akımı başlatır. Bu milli vezne dönüş akımıdır. Böylece aruzdan hece ölçüsüne dönüş etrafında bir tartışma zemini doğar. Köprülüzade Mehmed Fuad da bu tartışmalara katılır, görüşler ileri sürer.İşte biz bu makalemizde hece-aruz tartışmaları içerisinde Köprülüzade Mehmed Fuad'ın tavrını belirlemeye çalışacağız.

Dede Korkut Hikayeleri'nde Dağ Kültü

Pervin Ergun
Türk Dili Araştırmaları Yıllığı - Belleten · 2003, Cilt 51, Sayı 2 · Sayfa: 75-88
Dede Korkut Hikayeleri'nde dağ kültü, Türkün dünya görüşüne uygun olarak tek Tanrı/Gök Tanrı inanç temeline dayanmaktadır. Türkün hayat felsefesini anlatan bir senfoni olan Dede Korkut Hikayeleri'nde dağ, ne Tanrıdır ne de Tanrısal.Türk kültüründe dağ, büyüklük, azamet, ihtişam, renk, bereket, şekil, kudret, nebatat, işit verme vb. bakımlardan yeryüzünde Tanrı'nın bazı sıfatlarını sembolize eder. Fakat asla tapılmaz. Dağ kültünün Dede Korkut Hikayeleri'ndeki yansımaları da aynı paraleldedir.

Mehmet Ali Köyü Ağzında Kullanılan Fiillere Ekler

Aziz Ayva
Türk Dili Araştırmaları Yıllığı - Belleten · 2003, Cilt 51, Sayı 2 · Sayfa: 39-56
Mehmet Ali Köyü, Güneysınır ilçesinin 12-14 km. güneybatısında bulunan bir dağ köyüdür. Burada yaptığımız saha derlemelerimiz sırasında, köyün kendine özgü bir ağız yapısının bulunduğunu gördük ve köydeki yerel söyleyişler ile fiilleri toplamaya başladık. Bu yazımızda, buradan tespit edilmiş 110 adet fiil ve bunların kullanım incelikleriyle ilgili örnek cümleler yer alacaktır.

İncit- 'incitmek' Fiili ve Ailesi Üzerine

Hülya Arslan Erol
Türk Dili Araştırmaları Yıllığı - Belleten · 2003, Cilt 51, Sayı 2 · Sayfa: 89-105
Bu yazıda, bugün bütün Türk şivelerinde kullanılan incit- fiili ve türevleri üzerinde durulmuştur. Kelimenin nereden ve nasıl türediği, Eski Türkçeden itibaren hangi türevleriyle var olduğu araştırılmış, ailesi tespit edilmeye çalışılmıştır. Bu şekilde Türkçenin yazılı belgelerle takip edebildiğimiz tarihinde yeri belirlenmiş, bir başka deyişle incit- fiilinin tarihi gelişimi yazılmaya çalışılmıştır.