1129 sonuç bulundu
Uygulanan Filtreler
  • Türk Dil Kurumu
  • Türk Dili Araştırmaları Yıllığı - Belleten
Yayınlayan Kurumlar
Yayın Yılı
Yazarlar
Anahtar Kelimeler

Yeni Bir Uyak Türü Mü?

Türk Dili Araştırmaları Yıllığı - Belleten · 2003, Cilt 51, Sayı 2 · Sayfa: 1-38
Kaynaklar ünsüz olmak koşuluyla bir ses benzerliğini yarım; biri ünlü biri ünsüz olmak koşuluyla iki ses benzerliğini tam; biri ünlü olmak koşuluyla ikiden çok ses benzerliğini ise zengin uyak olarak tanımlamışlardır. Ünlünün yeri değişebilir. Başta, ortada ve sonda olabilir. İki ünsüz benzerliği üzerinde kaynakların çoğu durmamıştır. Uyak konusunda araştırmalar yaparken üç kaynakta çift ünsüz benzerliği üzerinde durulduğunu, ancak yazarların bu benzerliğe yaklaşımlarının farklı olduğunu belirledik. Bu benzerlik kaynakların ikisinde yarım, birinde tam uyak olarak değerlendirilmiştir.

Klasik Türk Edebiyatında Bir Şehrin Güzelleri ve Güzellikleriyle İlgili Eserler

Türk Dili Araştırmaları Yıllığı - Belleten · 2003, Cilt 51, Sayı 2 · Sayfa: 57-74
Bir şehrin güzellerini ya da güzelliklerini konu edinen şehrengizler, Türk edebiyatının kendine özgü türlerinden biri olarak kabul edilmektedir. Şehrengiz türü ve Türk edebiyatında şehrengizler bu yazıda, yukarıda belirtilen çalışmaların ışığı altında ele alınarak sunulmuştur.

Ahmed-i Da'i'nin Bilinmeyen Bir Eseri:Cevahirü'l-Ma'ani

Türk Dili Araştırmaları Yıllığı - Belleten · 2003, Cilt 51, Sayı 2 · Sayfa: 106-117
Çeşitli konularda manzum ve mensur olarak yazdığı eserleriyle Eski Anadolu Türkçesinin gelişmesinde büyük katkıları olan Ahmed-i Da'i'nin Cevahirü'l-Ma'ani adlı eseri şimdiye kadar bilinmemekteydi. Bu yazıda Ahmed-i Da'i'nin diğer eserleriyle karşılaştırmalar yapılarak Cevahirü'l-Ma'ani adlı eserin Ahmed-i Dai'ye ait olduğu gösterilmektedir.

Coğrafi Adların Etimolojik Sözlüğü

Türk Dili Araştırmaları Yıllığı - Belleten · 2003, Cilt 51, Sayı 2 · Sayfa: 170-186
Özetle, uzun ve yorucu bir emek ürünü olan bu kapsamlı sözlüğü bize kazandıran Lajos Kiss'i alkışlamak bizim için bir borçtur. Buna benzer eserlerin sayısı uluslararası bilim çevrelerinde bile çok değildir. Kiss'in övgüye değer sözlüğüne özendiğimizi dile getirmek isterim. Sözlük modern Macar dil biliminin düzeyine ilişkin açık bir fikir verebilir, inancındayım. Son 50 yıl içinde Macar dil bilimi büyük eserler ortaya koymuştur.

Kaşgarlı Mahmut'un Divanında Uzun Ünlülerin Gösterilişi

Türk Dili Araştırmaları Yıllığı - Belleten · 2003, Cilt 51, Sayı 2 · Sayfa: 128-138
Türkmence en eski dillerden biridir. Buna tarihi eserlerimiz de şahitlik etmektedir. Bu makalede, sadece Türkmen dilinde değil, hatta bütün Türkoloji ilminde tartışmalı bir mesele olarak duran asli ünlü uzunluğunun Divan'da açıklanış durumunu, bununla bağlantılı olarak Türkmen dilinin ünlülerinin Divan'da kullanılış durumunu açıklamak ve onları bildirmek amaç ediliyor.

Türkçenin Hollanda ve Almanya'daki Gücü

Türk Dili Araştırmaları Yıllığı - Belleten · 2003, Cilt 51, Sayı 2 · Sayfa: 139-155
Bu makalede, ilk olarak Hollanda eğitim sisteminde göçmen dilleriyle ilgili eğitim politikaları ve uygulamaları sunulacaktır. İkinci bölümde Hollanda okullarındaki Türkçe öğretiminin özellikleri anlatıldıktan sonra 13 farklı kentten araştırmada yer alan iki dilli Türk öğrencilerin dil kullanımlarıyla ilgili sonuçlar sunulacaktır. Hollanda'daki durumun daha iyi anlaşılması için, Hamburg'da yaptığımız araştırmanın Türk öğrencilerle ilgili sonuçları son bölümde sunulacaktır.

Anadolu Türkçesinde Yabancı Ögeler

Türk Dili Araştırmaları Yıllığı - Belleten · 2003, Cilt 51, Sayı 2 · Sayfa: 156-169
Bu yazıda üzerinde durmak istediğim kitapta Tietze'nin Anadolu Türkçesindeki Rumca, Slavca, Arapça ve Farsça alıntılara ilişkin eski yazılar toplanmıştır.

NEVAYl'NİN ESERLERİNDEKi DEYİMLERİN FARSÇA İLE KARŞILAŞTIRILMASI

Türk Dili Araştırmaları Yıllığı - Belleten · 2003, Cilt 51, Sayı 1 · Sayfa: 1-10
On beşinci yüzyılda Çağataycanın klasik bir yazı dili olarak kimlik kazanmasında Ali Şir Nevayi'nin önemi bilinmektedir. Nevayi Türkçeyi edebi dil olarak kullanmayan, Farsça yazan çağdaşlarına çatar. Çağdaşlarının Farçanın karşısında edebi dil olarak Türkçeyi yetersiz görmelerini eleştirir, eğer emek verilirse Türkçenin de Farsça kadar, hatta daha fazla anlatım inceliklerine sahip olduğunun görüleceğini belirtir. Bu görüşlerini Muhakemetül-lugateyn'de görürüz. Türkçe Münşe'at'ında ise Türkçe mektupların da Farsça mektuplardaki letafete, belagate, süse, gösterişliliğe, zenginliğe sahip olabileceğini göstermek istediğini, bunun için de Münşe'at'ı tertip ettiğini anlıyoruz.

+dır, +dur Bildirme Ekiyle Oluşturulan Bazı Yapıların Cümledeki Kullanımları Üzerine

Türk Dili Araştırmaları Yıllığı - Belleten · 2003, Cilt 51, Sayı 1 · Sayfa: 111-122
Bu çalışmada bildirme ekiyle oluşturulan bazı yapıların cümle içindeki kullanımları üzerinde duruldu. Bu kullanımlarla ilgili olarak terim sözlükleri ve gramer kitaplarındaki bilgiler değerlendirildi. Bildirme ekinin zaman kavramı taşıyan kelimelere eklendiğinde oluşan yapının cümle içinde zaman zarfı olarak kullanımı ayrıntılı olarak incelendi. Bu kullanımlarda bildirme ekinin yüklemleştirme işlevinden uzak olduğu görüldü.

Eski Türklerdeki Ağaç Kültünün İslami Devirlerdeki Devamı

Türk Dili Araştırmaları Yıllığı - Belleten · 2003, Cilt 51, Sayı 1 · Sayfa: 99-110
Çeşitli Türk kavim ve topluluklarının Budizm, Manihaizm, Brahmanizm, Nasturilik, Musevilik, Müslümanlık gibi dinleri kabulden önceki dönemde, Şamanizme bağlı oldukları bilinen bir gerçektir. Şamanizm, toplumların totemizm devrini temsil eden ve tabiat güçlerinin kutsallığına yer veren bir inanç sistemidir.